PK - 2014 මාක්ස්වාදී විශ්ලේශනයක්
PK (2014) - Rajkumar Hirani, Aamir Khan චිත්රපටය ගැන මාක්ස්වාදී කෝණයකින් බලන විචාරයක් මෙන්න 👇
මාක්ස්වාදය කලාව බලන්නේ "Base-Superstructure" මාදිලියෙන්. ඒ කියන්නේ ආර්ථික පදනම = Base, ආගම, සංස්කෘතිය, නීතිය, කලාව = Superstructure. Superstructure එකෙන් කරන්නේ පවතින ආර්ථික/වර්ග පාලනය සාධාරණීකරණය කරන එක.
- ආගම = "ජනතාවගේ අබිං" කියන මාක්ස්වාදී කියවීම PK චිත්රපටයේ මුලික තේමාවම තමයි "Wrong Number" කියන දෙය. බැතිමතුන් දෙවියන්ට අමතන එක ව්යාජ "මිඩ්ල්මෑන්"ලා හරහා යනවා කියන විවේචනය.
මාක්ස්වාදී කියවීම: PK ආගමික ආයතන, පූජක පන්තිය, බාබා වරුන් විවේචනය කරනවා. ඒ හරි. මොකද ආගමික ආයතන කියන්නේ අතිරික්ත වටිනාකම උරාගන්නා Ideological State Apparatus එකක්. දේවල් කඩේ, මන්ත්ර, යාග, පරිත්යාග = ආර්ථික හුවමාරුවක්.
ඒත් චිත්රපටය "ආගම" නෙමෙයි "වැරදි ආගම" විතරක් විවේචනය කරනවා. අවසානයේ PK කියන්නේ "සැබෑ දෙවියන්" ඉන්නවා කියලා. එතනින් නවතිනවා. මාක්ස්වාදීන්ට අනුව: පද්ධතියම ප්රශ්න කරන්න ඕනේ. "සැබෑ" vs "ව්යාජ" දෙවියන් කියලා ආගම රැක ගැනීම, පවතින දේශපාලන ආර්ථික පද්ධතියට අහිතකර නොවන ලෙස විවේචනය සීමා කිරීමක්.
- පන්ති ප්රශ්නය අතුරුදහන් කිරීම PK කියන්නේ පිටසක්වලයෙක්. එයාට කුසගින්න, කුලය, කුලී වැඩ, ණය, ඉඩම් ප්රශ්නයක් නෑ. එයාගේ එකම ප්රශ්නය "Remote එක".
මාක්ස්වාදී කියවීම: ඉන්දියානු සමාජයේ ඇත්තම ප්රධාන විරෝධාභාසය කුලය + පන්තිය + ආර්ථික විෂමතාව. ඒත් චිත්රපටය ඒ සියල්ල "අන්ධ විශ්වාසය" කියන එක Cultural Issue එකක් විතරක් කරලා පටු කරනවා.
බා එකා කෝටි ගණන් හොයනවා. හැබැයි ඒ මුදල් යන්නේ කොහෙද? ධනේශ්වරය, පන්ති සූරාකෑම ගැන එක වචනයක් නෑ. එතනින් චිත්රපටය පාලක පන්තියට අනතුරුදායක නොවේ. මොකද "හැමෝම රවටෙනවා" කියලා Individualize කරන නිසා, Structural ප්රශ්නය මඟහරිනවා.
- ජාතිකවාදය සහ Bourgeois Humanism PK අවසානයේ තෝරාගන්නේ "සියලු ආගම් හොඳයි" කියන Liberal Humanism එක. "God is one" වගේ Idea එක.
මාක්ස්වාදී කියවීම: මේක තමයි Bourgeois Ideology එකේ උපරිමය. පන්ති අරගලය වෙනුවට "සමගිය", "සහෝදරත්වය" කතා කිරීම. ධනපති පද්ධතියට ඕනේ පන්ති බෙදීම වහලා තියන්න. ආගමික බෙදීම් විවේචනය කරලා, ඒ වෙනුවට වෙළඳපල, ජාතිය, පාරිභෝගිකත්වය වටා එකමුතුවක් හදනවා.
අනික: Aamir Khan = Bollywood Superstar, චිත්රපටය UTV/Rajkumar Hirani Films වගේ දැවැන්ත ධනේශ්වර නිෂ්පාදන සමාගමක Product එකක්. 340+ කෝටි හොයපු Film එකක්. "පද්ධතියට විරුද්ධයි" කියන Message එකම Billions වටින Commodity එකක් විදිහට විකිණීම = Reification.
- චිත්රපටය කරන හොඳ මාක්ස්වාදී දේ මොකක්ද?
- Fetishism හෙළි කිරීම: දෙවියන්ගේ නමට වස්තුවක් = දෙවියන්ගේ Remote, ගල්, පින්තූර = Commodity Fetishism. මිනිසා තමන්ම හදපු දේට යටත් වෙනවා කියන Marx ගේ අදහසට හොඳ උදාහරණයක්.
- Ideology Critique: "Tension nahi lene ka" බාබාගේ ව්යාපාරික උපක්රමය. බියෙන් සල්ලි හොයන ආකාරය පෙන්නවා. Althusser කියන "Ideology interpellates subjects" කියන එකට හරියටම හරියනවා.
සාරාංශය: PK කියන්නේ Radical චිත්රපටයක් නෙමෙයි, Reformist චිත්රපටයක්. එයා ආගමික වංචාවේ "Superstructure" එක විතරක් කඩනවා. ඒත් ඒකට යටින් තියෙන පන්ති සමාජය, ධනේශ්වර නිෂ්පාදන ක්රමය, සූරාකෑමේ "Base" එක අත තියන්නෙ නෑ. ඒ නිසා පද්ධතියට එය අවදානමක් නෑ.
කෙටියෙන්: PK කියන්නේ පන්ති විඥානය වෙනුවට "Reason vs Blind Faith" කියන මධ්යම පන්තික වාදයක් ඉදිරිපත් කරනවා.
ඔයාට චිත්රපටයේ තව මොන පැත්තක් ගැනද මාක්ස්වාදී විශ්ලේෂණයක් ඕනේ? උදා: ස්ත්රීවාදය, අන්තරාසීම ප්රේමය, මාධ්යයේ භූමිකාව?